63با اين حساب، اين اخبار و احاديث و نيز روايات ديگرى كه به خواست خداى متعال، در كتاب «مزار» خواهد آمد، بر توسعه و گسترش حائر مقدس، دلالت مى‌كنند. ¹خلاصۀ اين سخن، در جلد مزار بحارالانوار علامه مجلسى(قدس سره)، به شرح زير آمده است:

بدان كه گويش اصحاب در اندازه حائر، مختلف است. به گفته بعضى، حائر عبارت است از تمام آنچه ديوارهاى صحن، برآن احاطه دارد؛ لذا صحن شريف از چهار طرف و ساختمان‌هاى متصل به گنبد نورانى و مسجدى كه پشت ضريح مطهر قرار دارد، جزو حائر است. به نظر برخى ديگر، حائر عبارت است از فضايى كه در زير گنبد شريف قرار دارد و بس. به گفته گروهى، حائر عبارت از فضاى زير گنبد و ساختمان‌هاى متصل به آن، مانند مسجد، قتلگاه، خزانه و... ، ولى گفته نخست، قوى‌تر و قابل قبول‌تر است؛ زيرا اوّلاً، حائر در ميان ساكنان مشهد شريف كه آن را از پدرانشان گرفته‌اند، با اين ويژگى شهرت دارد؛ ثانياً، ظاهر سخنان بيشتر اصحاب در اندازه حائر، همين است؛ مثلاً ابن‌ادريس در كتاب سرائر گفته: مقصود از حائر، فضائى است كه ديوار حرم و مسجد، آن را در ميان گرفته است و در ادامه، اضافه كرده است كه: اصلاً مفهوم حقيقى حائر، همين است. چون حائر در زبان عرب، مكان محصور و نفوذناپذيرى است كه آب، در آن سرگردان مى‌شود و راه به جايى نمى‌برد.

شهيد اوّل نيز در كتاب «ذكرى» نقل كرده است هنگامى كه متوكل عباسى، دستور بستن آب را به قبر امام حسين(ع) صادر كرد تا آن را نابود سازد؛ آب در اين موضع، متحيّر و سرگردان شد و به محّل قبر شريف نرسيد.