146بجا آورم بيشتر دوست دارم تا بندهاى آزاد كنم و تا ده بنده بر شمرد و همچنان بر آن افزود تا به هفتاد بنده رسيد سپس فرمود: و اگر خاندانى را از مسلمانان سرپرستى نمايم، گرسنگانشان را سير كنم، برهنگانشان را بپوشانم و آنان را از اظهار نيازمندى بين مردم بىنياز سازم، نزد من پسنديدهتر است تا اينكه بطور مكرر حجگزارم و تا ده حج و سپس تا هفتاد حج برشمرد. 1مشمعل اسدى گويد: سالى به حج مشرف شدم، پس از بازگشت، خدمت امام صادق عليه السلام رسيدم، امام از ثواب حج براى من سخن گفت و پاداشى كه خداوند در دنيا و آخرت براى حجگزار قرار داده است. سپس فرمود: «آيا خبر دهم تو را به چيزى كه ثواب آن بيشتر از اينهاست؟ عرض كردم: بفرماييد. فرمود:
«بر آوردن حاجت مؤمن از حجهاى مكرّر برتر و افضل است و تا ده حج را برشمرد.»
«لقضاء حاجة امرءٍ مؤمن، أفضل مِنْ حَجّةٍ وَ حَجَّةٍ َو حَجّةٍ حتى عَدَّ عشر حجج» 2
و در روايت ديگر از آن حضرت است:
«قضاء حاجة المؤمن أفضل مِن طَوافٍ وَ طَوافٍ وَ طَوٰافٍ حتّى عدّ عشراً» 3
اين روايات كه نظير بسيار دارد، براى اهميت پاداش خدمات انسانى، كافى است. اينها هشدار به كسانى است كه همه ساله براى حج و عمره مبالغى هزينه مىكنند اما اگر امر خير و خدمت انسانى پيش آيد، تعلل و