111
«مٰا احِبُّ أنْ يُذِلّ نَفْسَهُ لِيَخْرُجَ مَعَ مَنْ هُوَ مِثْله» 1.
«من دوست ندارم كه او خود را خوار كند، او بايد با امثال خود همسفر شود»
يكى از ويژگيهاى حج در حال حاضر براى ايرانيان، همگون بودن معيشت به شكل طبيعى و سازمان يافته است. مسكن، پذيرايى، خوراك، وسيلۀ نقليه و ساير تداركات با يك نظام هماهنگ و برابر براى كليه زائران فراهم مىگردد و تبعيضى در تقسيم امكانات وجود ندارد، همه بر سر يك سفره مىنشينند و يكنوع غذا مىخورند و در ساير موارد نيز يكسانند. در حالى كه كشورهاى ديگر چنين نيستند، و از اين بابت نيز زائران ما بايد سپاسگزار نعمتهاى الهى و قدردان مسؤولان حج و عوامل خدماتى باشند. البته بسيارى از زائران ما از اين امتيازات ويژه آگاهى ندارند و چنين مىپندارند كه همۀ كشورها داراى چنين برنامه منظمى هستند، لذا لازم است در باب ذكر الطاف و نعمتهاى الهى و سپاسگزارى از متصديان امور جهت تأمين كامل رفاه زائران، اين نكات در توجيههاى اخلاقى و به منظور نعمتشناسى، به زائر گفته شود كه در تقويت روحيه و شكر و سپاس تأثير بسزا دارد: وَ اذْكُرُوا نِعْمَةَ اللّٰهِ عَلَيْكُمْ 2
غذا خوردن گروهى
از آداب و سنن سفر، غذا را گروهى خوردن است، چرا كه انس همسفران را افزون مىسازد و لذت غذا خوردن را بيشتر مىكند. لذا در