398
حرف «غ»
غار ثور
در سه كيلومترى جنوب شرقى مسجدالحرام كوه نسبتاً بلندى (با ارتفاع 759 متر) 1 قرار دارد كه به آن كوه ثور مىگويند. در بالاى آن، دو دهانۀ غار وجود دارد كه بر روى هر دو، غار ثور نوشتهاند، ولى بر حسب ظاهر آنچه گفته شده، غار دوّمى غار ثور است، نه غار اولى.
در سبب نامگذارى اين غار گفتهاند كه اين كوه منسوب به «ثوربن عبد مناف» بوده 2، از اين رو غار را هم كه در روى آن قرار دارد به همان نام معرفى كردهاند. 3 زمانى كه مشركان مكه به قصد كشتن رسول خدا صلى الله عليه و آله بسيج شدند، آن حضرت از خانۀ خود خارج شد 4 و همراه ابوبكر به سمت جنوب مكه به راه افتاد در حالى كه بايد به سمت شمال، (يعنى يثرب) مىرفت، اما براى مخفى نگه داشتن مسير و گمراه كردن مشركان كه در جستجوى وى بودند چنين كرد. رسول خدا صلى الله عليه و آله به همراه ابوبكر كه بنا به روايتى از طبرى، در نيمۀ راه و بدون برنامۀ قبلى به آن حضرت ملحق شده بود، وارد غار ثور شدند و مدت سه روز در آن مخفى بودند.
مشركان تا نزديكى غار ثور آمدند، اما به اعجاز الهى، عنكبوتان تارهايى را بر در غار تنيدند تا مشركان را از رفتن به درون آن منصرف كنند چرا كه آنان با ديدن تارهاى عنكبوت تصور كردند كسى وارد غار نشده است !خداوند در قرآن از اين غار ياد كرده است:
«إِلاّٰ تَنْصُرُوهُ فَقَدْ نَصَرَهُ اللّٰهُ إِذْ أَخْرَجَهُ الَّذِينَ كَفَرُوا ثٰانِيَ اثْنَيْنِ إِذْ هُمٰا فِي الْغٰارِ إِذْ يَقُولُ لِصٰاحِبِهِ لاٰ تَحْزَنْ إِنَّ اللّٰهَ مَعَنٰا فَأَنْزَلَ اللّٰهُ سَكِينَتَهُ عَلَيْهِ وَ أَيَّدَهُ بِجُنُودٍ لَمْ تَرَوْهٰا» 5