140همۀ جهانيان بى نياز است.
واژۀ كُفر در اصل به معنى پوشانيدن است و از نظر اصطلاح دينى معنى وسيعى دارد و هرگونه مخالفتى را با حق چه در مرحلۀ اصولى، و چه در مرحلۀ دستورات فرعى باشد، شامل مىشود و اگر مشاهده مىكنيم كه كفر، غالباً در مخالفت با اصول مطرح مىشود دليل بر اين نيست كه منحصر به همان معنى بوده باشد. به همين دليل در آيۀ بالا در مورد «ترك حج» به كار رفته است، و لذا در روايتى از امام صادق عليه السلام نقل شده كه كفر را در آيه به معنى ترك حج تفسير فرموده است. 1ابابصير از امام صادق عليه السلام نقل مىكند كه فرمود:
«مَنْ مَاتَ وَ هُوَ صَحِيحٌ مُوسِرٌ لَمْ يَحُجَّ فَهُوَ مِمَّنْ قَالَ اللَّهُ عَزَّ وَ جَلَّ «وَ نَحْشُرُهُ يَوْمَ الْقِيٰامَةِ أَعْمىٰ»
چنانچه كسى با داشتن شرائط به حج نرود تا بميرد از جمله كسانى است كه خداوند در مورد آنان فرموده است كه كور وارد محشر خواهند شد.
ابابصير مىگويد: پرسيدم پناه بر خدا، نابينا (وارد محشر مىشود)؟ فرمود:
إِنَّ اللَّهَ عَزَّ وَ جَلَّ أَعْمَاهُ عَنْ طَرِيقِ الْحَقِّ 2
بله، خداوند او را از طريق حق، منحرف نموده است (به وسيلۀ كارهاى خودش).
همچنين در وصاياى حضرت على عليه السلام آمده است:
«...وَ اللَّهَ اللَّهَ فِي بَيْتِ رَبِّكُمْ لَا تُخَلُّوهُ مَا بَقِيتُمْ فَإِنَّهُ إِنْ تُرِكَ لَمْ تُنَاظَرُوا» 3
شما را به خدا، شما را به خدا! در مورد زيارت خانۀ پروردگارتان، مبادا از آن غفلت نموده، و رهايش سازيد كه خداوند قهار در اين صورت مهلت نداده و شما را به بلاى خود گرفتار مىسازد.
و در جاى ديگر مىفرمايد:
«لَا تَتْرُكُوا حَجَّ بَيْتِ رَبِّكُمْ فَتَهْلِكُوا...» 4
هرگز از حج خانۀ خدا غفلت نكنيد كه به سزاى آن گرفتار آمده و هلاك مىگرديد.