205
چند روز معين و معلوم
قرآن در اينجا تعبير به «أَيّٰامٍ مَعْدُودٰاتٍ» نموده است، ليكن در سوره حجّ تعبير به «أَيّٰامٍ مَعْلُومٰاتٍ» كرده است. در اينجا دو بحث مطرح است: يكى اين كه آيا اين ايام يكى است، يا دو زمان متفاوت مىباشد؟ ديگر اينكه منظور از اين ايام كدام است؟ در پاسخ به اين دو مطلب بايد گفت: برخى بر اين باورند كه منظور از ايام معلومات دهه اول ذوالحجه است. و مراد از ايام معدودات، ايام تشريق يعنى سه روز بعد از عيد قربان است. 1 به دليل اين كه پس از ايام معلومات فرموده است: «... عَلىٰ مٰا رَزَقَهُمْ مِنْ بَهِيمَةِ الْأَنْعٰامِ (حج: 28)». و روشن است كه قربانى بعد از گذشت دهه اول است.
بعضى از مفسران نيز به عكس نظر داده و گفتهاند: منظور از ايام معدودات، دهه اول ذوالحجه است، و مراد از ايام معلومات ايام تشريق است. 2
t برخى ديگر از مفسران عقيده دارند كه اين دو ايام يكى است، و منظور از هر دو ايام تشريق است. 3 مؤيد اين ديدگاه روايت امام صادق است كه در تفسير «ايام معدودات» مىفرمايد: « المعلومات و المعدودات واحدة و هى ايام التشريق ». 4 از سوى ديگر پس از «ايام معلومات» فرموده است: «عَلىٰ مٰا رَزَقَهُمْ مِنْ بَهِيمَةِ الْأَنْعٰامِ» . و اين خود حكايت از آن دارد كه اين ذكر بعد از قربانى مىباشد. و پس از «ايام معدودات» فرموده است: « فمن تعجل فى يومين ... و من تأخر ». كه خود دليلى است بر دو سه روز بودن آن.