151گزند راهزنان طريق هدايت محفوظ بدارد، به سر منزل مقصود، و در نهايت رهايى از رنج هميشگى و عذاب دايمى نصيبش خواهد شد.
مىنويسند: توشه در دنيا انسان را به لذت موقت و آميخته با گرفتاى مىرساند، ولى توشه آخرت انسان را به لذت دايمى و به دور از آلام متصل مىكند. توشه دنيا پشت سر انسان است و خاصيت متصرم و زوال پذير دارد، ولى توشه آخرت پيش روى انسان و هر لحظه باعث قرب و وصول مىشود. توشه دنيا باعث لذت جسمى، شهوى و اشتهايى مىشود، ولى توشه آخرت موجب لذت روح و وصل به آستانه قدس و جلالت مىشود. 1
و در آخرين جمله براى بار سوم به تقوا اشارت نموده و مىفرمايد: «وَ اتَّقُونِ يٰا أُولِي الْأَلْبٰابِ». اين جمله كه در حقيقت خطابى خاص به صاحبان خرد است، مبين اين معناست كه اگر ديگران توجهى ندارند، لااقل شما به اين مهم توجه داشته باشيد. 2برخى از مفسران مىنويسند: اين كه در پايان آيه فرمود: «وَ اتَّقُونِ يٰا أُولِي الْأَلْبٰابِ» . اين بدان معناست كه اقتضاى لبّ و عقل تقواى الهى است، و هر كس رعايت تقوا نكند، نشانه بىخردى او است. 3
لطايف و اشارات
1. تكرار سه بار كلمه حج در اين آيه، نشان از اهميت موضوع دارد؛ زيرا بار اول اشارت به زمان حج دارد، بار دوم اشارت به خود مناسك دارد، و بار سوم اشارت به زمان و مكان حج دارد.
2. بيان منع رفث، فسق، جدال وصيد، بيانگرمهمترين نمادهاى رفتارى و گفتارى انسان است. رفث مخفىترين رفتار خانوادگى انسان است. دروغ كليد