182مزروعى است. اين وضعيّت به خوبى مىتواند موقعيّت زمان پيامبر صلى الله عليه و آله را نشان دهد.
متأسّفانه اين اصالت تنها تا اواسط سدۀ 14 ه .ق. برجاى ماند و از آن ايّام به بعد، به علّت گسترش شهر و هجوم باديهنشينان به اطراف و اكناف مدينه، اين دشت كه مىتوانست بسيارى از اسناد تاريخى مربوط به تاريخ مدينه - عموماً - و تجاوز قريشيان را به مدينهخصوصاً - نشان دهد، به مرور زمان در پوشش ساختمانها محو و به دست فراموشى سپرده مىشود.
تصويرى را كه ابراهيم رفعتپاشا در سالهاى 1318 - 1325 ه .ق. از اين دشت، دقيقاً در حدّ فاصل كوه سلع و احد تهيّه كرده است، آن اصالت قديمى را بر ما آشكار مىسازد. پيكرۀ 2 - 2
اين تصوير بهخوبى مىتواند با اسلايدى كه حقير در سال 1354ه .ش. از اين موقعيّت تهيّه كردم، مورد مقايسه و پژوهش قرار گيرد. طبيعى است كه از آن ايّام تا اين روزها كه به نگارش و تدوين نهايى كتاب مشغولم، شش سال مىگذرد و در اين مدّت دشت، از ساختمانها و جادهها پوشش بيشترى يافته است.پيكره 3 - 2