239آويزان مى‌كردند؛ تا اين‌كه هشام بن عروه به زياد بن عبيداللّٰه حارثى گفت:

«يا عجباً يصلّبون على مضرب قبّة رسول اللّٰه - صلّى‌اللّٰه عليه[ وآله ] وسلّم -...». ¹ولى در مأخذى ديگر:

عايشه به نقل از حارث بن عبدالرّحمان، به مروان بن حكم، كه كشتۀ ذباب را بر فراز كوه آويزان كرد، گفت:

«موقف صلّى عليه رسول اللّٰه - صلّى‌اللّٰه عليه[ وآله ] وسلّم - و اتخذته مصلباً». ²

ب: بناى مسجد ذباب

آنچه مسلّم است، چه به اعتبار قبّه‌گاه محمّد صلى الله عليه و آله در روزهاى خندق و چه به مناسبت محلّ نماز محمّد صلى الله عليه و آله ، ذباب مورد احترام زائران و توجّه محقّقان اسلامى است. اين احترام و توجّه موجب گرديد از قرن‌ها پيش، بر فراز كوه، مسجدى بنا نهادند كه يادآور روزهاى حيات پيامبر صلى الله عليه و آله گشت.

اين بنا، به گفتۀ مؤلف «المناسك و اماكن طرق الحج و معالم الجزيره» (ص395)، غير از مسجدى است كه به نام فتح بر بلندى‌هاى دامنۀ كوه سلع قرار دارد و موجب اشتباه بعضى از پژوهندگان شده است؛ زيرا به گفتۀ ايشان، پيامبر: «صلّى على ذباب جبل المدينة»؛ ³ در صورتى كه: «و جلس في مسجد الفتح و دعا فيه». ⁴ابوعبداللّٰه اسدى در «الأماكن الّتى تزار فى المدينة الشريفة» مى‌نويسد: به زيارت