348سه قروش و نيم رسيد.عربهاى فروشندۀ آب در حالى كه اين سرود را زمزمه مى‌كردند، آب را مى‌فروختند:

رأيت الماء*في سوق منا*بيعا و شرا
حتى ان اللاش*ما يرد الماء ¹
در تصوير صفحۀ 193 دستگاه بخار و مسير لوله‌ها به آن و به كوه مجاورش و نيز مجراى قنات را ملاحظه مى‌نماييد.

منا جايگاه توحيد

در دورانهاى گذشته،بتهايى در منا قرار داشته است،گفته مى‌شود.عمر بن لحى هفت بت در آن نصب نمود،بتى در كنار راه،ميان مسجد منا و جمرۀ وسطى و بتى را بر روى(جمرۀ اولى)و سومى را در(مدعى)و چهارمى را بر روى جمرۀ وسطى و پنجمى را بر دهانه دره و ششمى و هفتمى را بر روى جمرۀ بزرگ(جمره عقبه).او سنگ‌هاى رمى را كه بيست و يك عدد،بود چنان تقسيم كرد كه به هر يك از اين بتان،سه سنگ زده مى‌شد و در هنگام سنگ زدن به هر بت مى‌گفتند،تو از آن بت كه پيش از تو بود بزرگترى، هنگامى كه اسلام ظهور كرد،پرستش بتان را باطل نموده و بر عبادت پروردگار يگانه تاكيد در حج گرديد،چنانكه مى‌فرمايد:

« وَ اذْكُرُوا اللّٰهَ فِي أَيّٰامٍ مَعْدُودٰاتٍ فَمَنْ تَعَجَّلَ فِي يَوْمَيْنِ فَلاٰ إِثْمَ عَلَيْهِ وَ مَنْ تَأَخَّرَ فَلاٰ إِثْمَ عَلَيْهِ لِمَنِ اتَّقىٰ وَ اتَّقُوا اللّٰهَ وَ اعْلَمُوا أَنَّكُمْ إِلَيْهِ تُحْشَرُونَ ». ²

حكم ساختمان در منا

احمد بن حنبل در مسند خويش از قول عايشه نقل مى‌كند كه او گفت:گفتم اى رسول خدا،چرا خانه و سايبانى كه تو را از آفتاب مصون دارد،در منا براى خود