309پيش مى‌رفت و درب كعبه را پشت سر خود قرار مى‌داد و چنان پيش مى‌رفت كه فاصله‌اش با ديوار مقابل نزديك سه ذراع بود و آنجا نماز مى‌گزارد و تقريبا همان محلى بود كه بلال گفته بود پيامبر نماز گزارده‌اند.هر كس وارد كعبه شود،اشكالى ندارد به هر سو كه بخواهد نماز بگزارد.بر طبق گفته بسيارى از صحابه،پيامبر هنگام ورود به كعبه دو ركعت نماز گزارده‌اند.

نسائى و مسلم از اسامة بن زيد و ابن سعد در كتاب طبقات خود و احمد در مسند خود و طبرانى در معجم خود از فضل بن عباس و شيخان و نسائى از ابن عباس كه هر سه آنان گفته‌اند:پيامبر هنگامى كه وارد كعبه شدند،دعا خوانده،سپس دو ركعت نماز در بيرون كعبه در كنار درب آن بجاى آوردند.

پيامبر صلّى اللّه عليه و اله پس از هجرت چهار بار وارد كعبه شدند؛نخست در روز فتح مكه و روز بعد از آن و در حجة الوداع و در عمرة القضاء كه البته در بين اين روزها به جز در روز فتح ميان صاحبنظران اختلاف نظر وجود دارد.همچنين در اين باره كه حضرت در داخل كعبه نماز گزارده‌اند يا خارج آن،ميان آنان اختلاف نظر وجود دارد.

در نزد تمام علما نماز خواندن درون كعبه،پس از به اثبات رسيدن نمازگزارى پيامبر در آن،مستحب است.گفتنى است كه گروهى از علما،مانند ابن عباس و محمد بن جرير و اصبغ مالكى و برخى از ظاهريان،نماز گزاردن در داخل كعبه را جايز نمى‌دانند.مذهب مالكى،نماز واجب را در كعبه مردود مى‌شمارد.در نزد حنبليان نماز نافله در درون كعبه مورد قبول است ليكن نماز واجب را صحيح نمى‌دانند.اما حنفيان و شافعيان هر دو نماز را در داخل كعبه صحيح شمرده‌اند.هر شخصى در داخل كعبه مى‌تواند به هر سو كه مايل باشد نماز بگزارد.

حجر الأسود

پيشتر دربارۀ حجر الأسود سخن گفتيم و در اينجا از اخبار و احاديثى كه دربارۀ آن نقل شده است،جملات و عباراتى را مى‌آوريم،همچنان كه تصوير آن را در صفحۀ 268 مى‌بينيد.