38دوست دارى اندكى از تربت او به توهم دهم تا ببويى؟ گفتم: آرى. او دست خويش را دراز كرد، مشتى خاك برداشت و به من داد. همان دم بىاختيار اشكم سرازير شد. 1ابن سعد از شعبى، از امام على عليه السلام ، از پيامبر صلى الله عليه و آله روايت كرده است كه فرمود: جبرئيل مرا خبر داده حسين بر ساحل فرات در جايى كه آن را كربلا نامند، كشته مىشود. 2نام «شطّ الفرات» در شعر عرب نيز آمده است؛ از آن جمله در قصيدۀ تائيۀ مشهور دعبل خزاعى بدين مضمون مىخوانيم:
«اى فاطمه، اگر حسين را تصور مىكردى كه تشنه بر كرانۀ فرات بر زمين افتاده است.
از اين غم، بر گونۀ خويش مىنواختى و سرشك بر رخساره سرازير مىساختى.
در ميان آن دو نهر، در سرزمين كربلا جانهايى فدا شد كه در آن سامان بر كرانۀ شطّ فرات اردو زده بودند.» 3در شعرى ديگر رفاعة بن ابو صيفى مىگويد:
«آيا نمىبينى كه او دير زمانى است در ساحل فرات از دوستى ليلى دل به انتظار در آميخته است!
در حالى كه اگر از آن آب گوارا و آن شراب ناب جرعهاى مىنوشيد درد و تشنگىاش فرومىنشست.» 4گفتنى است كربلا نامهاى فراوانى دارد كه از اين ميان شانزده نام در كتابهاى تاريخ و حديث از شهرت بيشترى برخوردار است. آن شانزده نام عبارتند از: كربلا، نينوا،