929به اين بار ژئوپليتيكى است كه مىتوانند نقش خود به عنوان عامل مؤثر و ارزشمند در عرصههاى مختلف، مانند همبستگى و پيوند گروههاى انسانى، به نمايش بگذارند.
همبستگى اسلامى
اندكى توجه به مفاهيم اسلامى به خوبى نشان مىدهد كه اسلام، دين فطرى و بشرى و در نتيجه يك ايدئولوژى الهى براى عموم افراد انسانها در تمام زمانها و مكانهاست. اين مسأله مسلّم است كه در دين اسلام، مليت و قوميت به معنايى كه امروزه ميان مردم جهان مصطلح است، به هيچوجه اعتبارى ندارد؛ بلكه اين دين به همۀ ملتها و اقوام مختلف جهان با يك چشم نگاه مىكند و از آغاز نيز دعوت اسلامى به ملت و قوم مخصوصى اختصاص نداشته است. به همين جهت از نظر قرآن، اساساً بشر خلق شده است كه امت واحد باشد: «وَ مٰا كٰانَ النّٰاسُ إِلاّٰ أُمَّةً وٰاحِدَةً فَاخْتَلَفُوا ...»؛ 1 مردم در اصل، يك ملت واحد بودند، سپس اختلاف پيدا كردند.
نقش همبسته سازى اسلام از اين جهت است كه عملاً تمام جنبههاى زندگى را تحت تأثير قرار مىدهد و با تجويز دستورات اخلاقى، تمامى مسلمانان را بىتوجه به نژاد يا زبان به صورت يك جامعۀ معنوى (امت) متحد در مىآورد. در سراسر دارالاسلام (قلمرو اسلامى) مسلمانان بايد پنج ركن دين (يا تكاليف اصلى) را رعايت كنند. شكل و محتواى اين نمازها از نظر جغرافيايى تغيير چندانى نمىكند.
مهم اين است كه كليۀ مسلمانان در موقع نماز، به طرف خانۀ خدا و كعبه در مكه مىايستند كه اين يگانگى آنها و نقش وحدت بخش اسلام را مورد تأييد قرار مىدهد. 2 همچنانكه على رغم همۀ تفاوتهاى موجود در سراسر جهان اسلام، امت اسلامى آنگونه كه در طول تاريخ شكل گرفته و آن طور كه بايد آن را باز شناخت، امتى است كه نمىتواند گذشتۀ خويش را از اسلام جدا سازد؛ اسلامى كه جزء تاريخ و