821انسانى نيست تبعيت مىكند. اين فطريات را خداوند به طور جاودانه در وجود انسان قرار داده است و غير قابل تغيير مىباشد. سعادت آدمى و رسيدن او به يك شخصيت و رفتار ايدهآل، در گرو پيوند با اين امور ذاتى مىباشد. قرآن كريم در اين باره مىفرمايد: «فِطْرَتَ اللّٰهِ الَّتِي فَطَرَ النّٰاسَ عَلَيْهٰا لاٰ تَبْدِيلَ لِخَلْقِ اللّٰهِ»؛ 1 آن فطرت و سرشتى كه خداوند مردم را بر اساس آن خلق كرد و خلقت خدايى تغييرناپذير است.
3. هدف گرايى در رفتار و شخصيت
از ديگر خصوصيات شخصيت و رفتار بهنجار از ديدگاه اسلام اين است كه بر طبق هدف خلقت باشد و مسير اصلى سعادت خود را در يابد.اسلام بر خلاف مكاتب انسانى و مادى كه هدفى جز نيل به تنعمات اين جهان و رسيدن به شهوات آن ندارند، براى انسان هدفى مافوق اين اغراض ترسيم كرده است.
بدون ترديد خداوند متعال ما را براى عبادت و بندگى خود و انجام كارهاى شايسته خلق كرده است،چنانكه قرآن كريم در اين باره چنين مىفرمايد: «وَ مٰا خَلَقْتُ الْجِنَّ وَ الْإِنْسَ إِلاّٰ لِيَعْبُدُونِ »؛ 2 و جن و انس را فقط براى عبادتم خلق كردم. در نتيجه يك رفتار و شخصيت ايده آل الهى آن است كه هدف زندگى را گم نكرده باشد و فريفتۀ زرق و برق اين جهان نگردد و با انجام كارهاى شايسته و خداپسندانه، خود را به سعادت دنيوى و اخروى رساند.
عوامل تحولزا در رفتار و شخصيت
با توجه به اينكه انسان از يك سو تأثيرگذار است و از سوى ديگر تأثيرپذير از عوامل پيرامون خود مىباشد، عوامل زيادى وجود دارد كه مىتواند رفتار و شخصيت او را متحول سازد و به سوى كمال يا هلاكت سوق دهد. مهمترين اين عوامل را مىتوان در اين موارد خلاصه نمود: خانواده، تعليم و تربيت و محيط.