194سورۀ توبه، به مهربانى و رأفت پيامبر(ص) نسبت به مؤمنان اشاره مىكند. در همين آيۀ شريفه، به حريص بودن او بر (نجات) مسلمانان تأكيد مىنمايد. اين رحمت نه تنها شامل حال مسلمانان بوده، كه در مورد كفّار نيز مصداق دارد و آن حضرت نگران و غمگينِ گمراهى و هدايت نيافتن آنان بودهاند تا جايى كه خداوند به پيامبر تذكّر مىدهد كه خويش را غمناك نسازد. 1پيامبر(ص) در كنار همۀ ويژگيهاى زيباى اخلاقىاش، به عنوان رسول الله، بر كفّار و دشمنان خدا سختگير و بر ياران و مسلمانان رحيم و مهربان و به تعبير قرآن كريم مصداق بارز أَشِدّٰاءُ عَلَى الْكُفّٰارِ رُحَمٰاءُ بَيْنَهُمْ 2بودند.
هدايتگرى و ميانهروى: امامالموحّدين(ع) در كلامى، اين دو ويژگى را همراه دانسته و آنها را زمينهساز رستگارى مردم مىشمرد كه رستگارى نيز به نوبۀ خود (به ويژه در تفكّر اسلامى، كه به معنى قرب الهى و در جوار رحمت الهى بودن است) جلوهاى از زيبايى است؛ «او را به هنگامى فرستاد كه نشانههاى رستگارى از ميان رفته و راههاى دين پوشيده بود. پس حقّ را هويدا ساخت و مردم را اندرز داد و به راه راست راه نمود و به ميانهروى فرمان داد.» 3ايشان در جاى ديگر نيز مىفرمايد: «او را به رسالت برانگيخت، با نورِ روشنايىبخش و برهان آشكار و راه هويدا و كتاب راهنماينده.» 4 علاوه بر