201
فصل هفتم:تقصير
يكى از مناسك و اعمال واجب در حج و عمره، تقصير است، با اين تفاوت كه وجوب آن در بعضى موارد به نحو تعيينى و در برخى موارد به نحو تخييرى است كه تفصيل آن بر عهده كتابهاى فقهى است.
حَلْق يا تَقْصير در اثناى احرام بر مُحرم حرام است ولى در بخش پايانى آن واجب است و با انجام آن بسيارى از امور هك بر وى حرام بود حلال مىشود. حلق و تقصر در مناسك حج مانند تسليم در نماز است كه تسليم ابتدايى و عمدى در اثناى نمازْ حرام، ولى در پايان نماز واجب است و با تحقق آنْ شخص نمازگزار از حالت نماز خارج مىشود و امورى كه در نماز بر او حرام با با تسليم خاص بر او حلال مى شود.
وجود تقصير، در عمرۀ تمتّع، تعيينى و در عمرۀ مفرده، تخييرى است. البته حلق در مرد افضل از تقصير و تقصير در زن واجب تعيينى است. دليل رجحان حلق بر تقصير نسبت به مرد در عمره مفرده حديثى است از رسولاكرم(ص)، كه فرمود: خدايا! بيامرز كسانى را كه - در عمره مبتوله (مفرده) - موى سر را مىتراشند؛
«اَللّهُمَّ اغْفِرْ لِلْمُحقَلِّقينَ» . به آن حضرت گفته شد: يا رسولالله! براى مقصّرين (طلب مغرفت كنيد). دوباره آن حضرت¦ چنين گفت:
«اَللّهُمَّ اغْفِرْ لِلْمُحقَلِّقينَ» . براى بار سوم آن حضرت فرمود:
«وَلِلْمُقَصّرينَ» . 1