169گيرند و جبهه را از آنجا حمايت كنند تا دشمن از پشت سر به مسلمانات حمله نكند و تأكيد فرمود كه حتى اگر جنگ به نفع ما تمام شود، شما سنگر را رها نكنيد.

با نخستين حملۀ مسلمانان، سپاه مكه عقب نشست و سربازان اسلام به گردآورى غنيمت پرداختند. گروه تيراندازان هم براى آنكه از كسب غنيمت عقب نمانند موضع خود را رها كرد و هر چند عبداللّٰه كوشيد مانع آنان شود نپذيرفتند. همين كه آنان مدخل دره را رها كردند سوار نظام دشمن به سركردگى خالد بن وليد ناگهان بر سپاه اسلام حمله برد. مسلمانان شكست خوردند، و حمزه عموى رسول خدا صلى الله عليه و آله و نزديك به هفتاد تن از مسلمانان شهيد گرديدند. مزار حمزه سيدالشهدا و ديگر شهيدان در دامنۀ كوه قرار دارد. ولى با وسعت خانه‌سازى اطراف بيم آنست كه اين جايگاه مقدس و تاريخى به سرنوشت ديگر آثارى كه از ميان رفته است دچار شود.

مساجد مدينه

بجز مسجد نبوى، مسجدهاى معروف ديگرى در خارج و داخل شهر مدينه موجود است كه مهمترين و