145دو چيز توان كشت: به خاك و آب.

به خاكِ پيشانى و به آب پشيمانى. خاكِ پيشانى، در سجود و آبِ پشيمانى، گريه از ترس خداوند ودود.

جوانمردا! هر ديده كه نه از خوف حق گريان است، آن ديده بر او تاوان است و هر دل كه وصل حق را جويان است، آن دل ميران است.

عزيز من! اگر سرخى روى معشوقان ندارى، زردى روى عاشقان بايد كه بيارى. اگر جمال يوسفى ندارى، درد يعقوبى بايد كه بيارى. اگر عجز مطيعان ندارى، نالۀ درماندگان بايد كه بيارى». ¹

در اين زمينه صاحب كتاب الحقايق گويد:

«در آنجا بايد با كمال تضرّع و زارى، به حضرت كردگار توجّه پيدا كند، تا وى را در جملۀ رستگاران و مرحومان قرار دهد و تير آرزويش را به هدف اجابت برساند. موقف [ عرفات] مكان شريفى است و رحمت واسعۀ الهى، به بركت نفس گرم او... ريزش دارد. و شكّى نيست كه در عرفات، گروهى از صالحان و پاكيزه‌دلان موجودند و چون همه به اجتماع، از در زارى و تضرّع درآيند و دست‌ها به جانب آسمان بلند سازند و گردن‌ها كشيده، چشمِ انتظار بگشايند و از وى طلب آمرزش كنند، بلاشكّ آرزوهايشان برآورده شده و سعيشان مشكور است». ²

وقوف در مشعر

شب مشعر شب راز و نياز است در رحمت به روى خلق باز است