111

2- اركان چهارگانه

1 - غير از «ركن حجرالاسود» كه در جنوب شرقى كعبه قرار دارد و به تفصيل پيرامون آن سخن گفتيم، ركن‌هاى ديگر عبارتند از:

2- ركن شمال‌شرقى، كه ركن شامى و عراقى هم ناميده مى‌شود و پس از گذشتن از در كعبه و نزديك نبش ديوار «حجر اسماعيل عليه السلام » به آن مى‌رسيم. اين ركن، روبه‌روى بخش اعظم بلاد حجاز، سرزمين عجم، تركستان، عراق، شام، شمال هند، سند، چين و سيبرى قرار دارد.

3- ركن شمال‌غربى، كه پس گذشتن از «حجر اسماعيل عليه السلام » و حدود نبش ديوار نيم‌دايره‌اى آن قرار گرفته، ركن غربى ناميده مى‌شود و رو به روى سرزمين‌هاى غرب، از جمله غرب روسيّه، همۀ اروپا، مصر و سرزمين‌هاى مغرب قرار دارد.

4- ركن غربى جنوبى، كه ركن يمانى ناميده مى‌شود و قبل از رسيدن به ركن «حجرالاسود» قرار دارد، روبه‌روى بخشى از جنوب آفريقا و سواحل درياى سرخ قرار گرفته است. ¹

اين اركان مقدّس، هركدام آدابى دارد كه به منظور تقويت جنبۀ تربيتى و عرفانى حج، و اوج عظمت خانۀ كعبه، اندكى پيرامون آن‌ها شرح مى‌دهيم.

دربارۀ اين كه، غير از استلام ركن حجرالاسود و ركن يمانى، استلام دو ركن ديگر نيز مورد ستايش و استحباب است، بسيارى از عالمان و فقيهان نظريۀ موافق دارند. ² و براى اين جهت هم به دو روايت استدلال