305
چند نكته از خطبه:
سيد الشهدا عليه السلام در خطبۀ فوق به چند مورد اشاره كرد:
الف : در جمع حضار ايستاد و سخن گفت [ ثُمَّ قٰامَ خَطِيباً ] 1 تا همگان بدانند كه تصميم نهايى امام چيست.
ب : از شهادت خود سخن گفت.
ج : از شرافت و برترى قتل (شهادت) سخن به ميان آورد.
د : از درندهخويى دشمن خبرداد.
ه : سر انجام بر جاى بدنهاى خود در ميدان نبرد را بيان كرد.
و : از آيندۀ روشنِ حركت خود و از پيروزى معنوىاش در فرداى تاريخ و روز قيامت مطالبى گفت.
ز : با صراحت به همراهان فرمود: آن كسى كه جان بركف عمل مىكند و جان خود را فداى دين خدا مىنمايد، با ما همراهى كند.
ح : اين خطبه پس از رايزنىها و اظهار نظريههاى محمّد حنفيه، عبداللّٰه بنعمر، عبداللّٰه بن زبير و ديگران انجام گرفت و آخرين تصميم سرنوشت ساز امام بود.
* * *
پرسش 3 : چرا امام عليه السلام زودتر قيام نكرد؟
پاسخ : زمينۀ قيام مسلّحانه براى امام حسين عليه السلام در زمان معاويه مهيّا نبود؛ زيرا:
الف : پيش از وى، امام مجتبى عليه السلام ، عهدهدار امامت بودند و نيز در آن زمان (در حيات معاويه)، شرايط لازم فراهم نبود.
ب : معاويه بر ضد مخالفان خود به شدت جوّسازى كرد؛ بهطورى كه على عليه السلام را منزوى و خانهنشين ساخت. وقتى مردم وضع را اينگونه ديدند، از همراهى با امام عليه السلام در جنگ بر ضد حاكم فاسد خوددارى نمودند.