98هرچه داشتيم عربهاى برهنۀ بيابانى از ما گرفتند، برگشتيم !
پنجم دل خود را فارغ سازد از هر چيزى كه در راه يا در مقصد دل او را مشغول سازد و احوال را منقلب و خاطرش را پريشان كند، كه بالاخره موجب ارتكاب معاصى 1 و هلاك دنيا و آخرت او باشد؛ چنانچه بشر بن مفصل 2 مىگويد كه : به حجّ مىرفتم، در اثناى راه از نزديكى قبله 3 عبور مىكرديم، شخصى از آنهايى كه به آنجاها بلديّت 4داشت گفت كه : در اين قبله زنى هست كه شخص مارزده را معالجه مىكند [ و] خودش در غايت صاحب حسن و جمال است. پس تمامى رفقا دوست داشتيم ديدن آن زن را، و ديدن آن هم بى وسيله ممكن نبود؛ پس، از راه حيله، پاى يكى از رفيقان را با چوبى مجروح ساخته و با چيزى پيچيده آورديم به همانجا كه زن سكنى داشت، و احوال را خبر داده، ناگاه ديديم كه زنى مثل آفتاب از افق خيمه طلوع كرد، پس همان زن آمده زخم را نگاه كرده گفت كه اين را مار نزده وليكن پايش مجروح شده با چوبى كه مار زهر خود را به آن ريخته، و اين معالجهپذير نيست، پس زمانى كه آفتاب بلند شد مىميرد. چنانچه گفته بود همان طور شد؛ پس، از اين قضيّه تعجّب كرديم 5 : خَسِرَ الدُّنيا وَ الآخرة ذلك هو الخسرانُ الْمُبين.
ششم سعى كند كه توشۀ سفر و خرجى راه او از مَمرّ 6 حلال باشد، و اموال مردم را [ از اموال خود] برداشته، بدون ملاحظۀ حلال و حرام نرود جهت اينكه :
اوّلاً خداوند عالم اعمال حسنه را از اهل تقوى قبول مىكند،
و در ثانى اگر هم خيال داشته باشد كه بعد از برگشتن ادا بكند باز خلاف كرده به دو جهت : اوّل آنكه اداى حقّ النّاس مقدّم است بر ساير واجبات به حسب امكان، و ثانياً به حيات خود اعتبار نكند، بلكه رفت و برنگشت؛ چنانچه يك نفر از اراده كنندگان حجّ به