57
قٰالَ لاٰ أُحِبُّ الْآفِلِينَ). 1
«و اين چنين ملكوت آسمانها و زمين [و حكومت مطلقۀ خداوند بر آنها] را بهابراهيم نشان داديم؛ [تا به آن استدلال كند] و اهل يقين گردد * هنگامىكه (تاريكى) شب او را پوشانيد ستارهاى مشاهده كرد، گفت:«غروب كنندگان رادوست ندارم».
گروه ديگرى از آنان، معتقد به محدوديت ربوبيّت آلهه بودند و آنها را تنها در بخشى از اموريكه به ايشان مربوط است، مانند شفاعت، مغفرت، عزّت، پيروزى در جنگها و... داراى ربوبيّت و تأثير مىدانستند. تفصيل اين مطالب را در كتابهاى ملل و نحل جستجو كنيد. 2
اعتقاد مشتركى كه مشركين را در اردوگاه عقيدتى واحدى گرد مىآورد، اعتقاد به ربوبيّت آلهه در ادارۀ جهان هستى و زندگى انسانها بود. به نمونههايىاز گفتار مشركين در اين باره توجه كنيد:
زيد ابن عمرو ابن نوفل كه از مشركين دوران جاهليّت بود و پيش از بعثت رسول گرامى اسلام صلَّى اللّٰه عليه و آله و سلَّم، از عبادت بتها دست كشيد، دربارهعقيدۀ پيشين خود مىگويد:
أربّ واحد ام الف ربّ أدين اذا تُقسّمت الامور