126

دلايل برترى على(ع) برديگر انبيا

پرسش: چرا على عليه السلام را برتر و افضل از بقيه انبيا (به جز خاتم الانبيا) مى‌دانيد؟

پاسخ: در روز بيستم ماه مبارك رمضان سال چهلم هجرى، آثار مرگ بر چهره امام على عليه السلام ظاهر شده بود. امام به فرزند بزرگش امام حسن عليه السلام فرمود: به شيعيانى كه جلو درب منزل اجتماع كرده‌اند اجازه دهيد تا بيايند و مرا ببينند. درب باز شد و شيعيان، دور آن حضرت جمع شده و به گريه و زارى پرداختند. امام على عليه السلام خطاب به آنان فرمود:

«قبل از آن‌كه فرصت از دست رود و ديگر نتوانيد مرا ببينيد، هر سؤالى داريد از من بپرسيد، ليكن سؤالاتتان كوتاه و مختصر باشد.»

يكى از سؤال كنندگان، صعصعه بن صوحان بود كه روايات او حتى در صحاح اهل سنت هم، آورده شده و مورد اعتماد علماى فريقين مى‌باشد. او از امام پرسيد «شما فضيلت بيشترى داريد يا حضرت آدم؟» حضرت فرمود: «خوب نيست كه كسى از خودش تعريف نمايد» ¹ لكن از اين جهت كه خداوند فرموده است: «نعمت‌هاى خدادادى به خود را نقل كنيد: وَ أَمّٰا بِنِعْمَةِ رَبِّكَ فَحَدِّثْ ² بايد بگويم: «من از حضرت آدم افضل ام». صعصعه دليل اين برترى را جويا شد و خلاصه پاسخ امام على عليه السلام چنين است: «براى آدم همه جور وسايل راحتى و آسايش و نعمات در بهشت فراهم بود و فقط خداوند او را از خوردن گندم منع نمود. با وجود اين ممنوعيت، آدم از گندم خورد و از بهشت رانده شد. در حالى كه من از خوردن گندم منع نشده‌ام، و چون دنيا را قابل توجه نمى‌بينم به ميل و اراده خود، هرگز نان گندم نخورده‌ام». منظور حضرت آن است كه كرامت و فضيلت افراد نزد خداوند به زهد، ورع و تقواى آن‌ها است. هر كسى از دنيا اعراض بيشترى داشته باشد، يقيناً نزد خدا مقرب‌تر است. كمال زهد و تقوى هم، اجتناب از حلال ممنوع نشده است كه ايشان اين كار را انجام داده‌اند.