127مركز جمره است، سه ذراع تعيين كرده و اين، نظر خود اوست و گويا او محل اجتماع سنگريزهها را در نظر گرفته است، نه سنگهايى كه گسترش پيدا مىكند [و در اطراف پخش مىشود] مشاهده نيز نظر او را تأييد مىكند؛ زيرا محل اجتماع سنگريزهها غالباً كمتر از سه ذراع (از مركز دايره) نيست.
به نقل از شهيد ثانى در «شرح لمعه» آمده است:
وهي البناء المخصوص أو موضعه و ما حوله ممّا يجتمع من الحصي، كذا عرّفها المصنّف في الدروس. 1
جمره همان بناى مخصوص يا محل آن يا اطراف آن است كه سنگريزهها در آن جمع مىشود؛ مرحوم شهيد اول در دروس اينگونه آن را تفسير كرده است.
اين تعبير خواه از شهيد اول باشد يا شهيد ثانى، نشان مىدهد:
اولاً: جمره تنها زمين زير ستونها نيست، بلكه اطراف آنرا نيز شامل مىشود.
ثانياً: به فرض، محل رمى همان قطعه زمينى باشد كه زير ستونهاست، آيا در فرضى كه ستون روى آن قطعه زمين بنا شده، لابد بايد اقرب و نزديكتر به آن را انتخاب كنيم: آيا اقرب، زمينهاى اطراف و مجاور و چسبيده به آن است يا ستونى كه دو سه متر از آن بالاتر است؟ به يقين زمينهاى اطراف آن اقرب است و هرگاه كسى از طبقه بالا رمى كند، مشكل بيشتر مىشود؛ چرا كه ستونها در طبقه بالا از زمينى كه زير آن قرار دارد، بسيار دور است.
ثالثاً: در حال حاضر سنگ زدن به ستونها بسيار مشكل است؛ با اينكه شايد حدود ده متر مربع، سطح آن است 2 حال اگر همه بخواهند زمينى را كه يك متر مربع است، رمى نمايند، چگونه مىشود؟ اين كار در عصر پيامبر(ص) نيز مشكل بوده، طبق روايتى حدود يك صد هزار نفر در حجةالوداع شركت داشتند و هركدام 21 سنگ به جمره عقبه و 14 سنگ به جمرات ديگر مىزدند؛ پرتاب كردن اين همه سنگ بر آن قطعه كوچك يكمترى از زمين چگونه امكانپذير بوده است؟