77
على سبيل الإيجاز و الاختصار فكتب(ع) له أن محض الإسلام شهادة أن لا إله إلا الله وحده لا شريك له... الى ان قَالَ لاصلاة خلف الفاجر و لَا يُقْتَدَى إِلَّا بِأَهْلِ الْوَلَايَةِ... . 1
مأمون از امام رضا(ع) خواست تا به صورت كوتاه، اسلام محض را برايش بنويسد. حضرت چنين نگاشتند: اسلام خالص اين است كه به يگانگى خدا شهادت دهى و... تا اينكه فرمودند: نماز پشت سر فاجر، نماز نيست و اقتدا نمىشود جز به اهل ولايت.
بررسى سندى
از ابن عبدوس در كتب رجالى نامى برده نشده و توثيق صريح ندارد. اما از مشايخ صدوق(رحمه الله) است؛ به نحوى كه روايات متكثرهاى از وى در علل الشرائع و عيون اخبار الرضا(ع) نقل كرده و مورد ترضى شيخ صدوق(رحمه الله) واقع شده است. اينكه ترضّى شخصى مانند صدوق(رحمه الله) دالّ بر وثاقت است يا خير، علماى رجال درباره آن اختلاف دارند.
دلالت ترضى اجلا بر وثاقت شخص
ديدگاه مخالفان: برخى از بزرگان رجال، 2 ترضّى و ترحم امثال شيخ صدوق را كاشف از وثاقت نمىدانند و براى اثبات اين مطلب به دليل حلّى و نقضى تمسك كردهاند. از نظر ايشان، ترحم، طلب رحمت براى شخص و نوعى دعا براى او محسوب مىشود و چنين چيزى در حق هر مؤمنى مستحب است؛ همانطوركه امام صادق(ع) براى زائران قبر مقدس امام حسين(ع) طلب رحمت كردهاند، براى افراد معروف به فسق، مانند «سيد حميرى» نيز طلب رحمت كردهاند. «نجاشى» نيز، در عين ترحم بر «محمد بن عبدالله بن محمد بن عبيدالله بن بهلول»، تضعيف مشايخ خود را به وى نقل و به همين علت از نقل روايتش پرهيز كرده است. از اين موارد استفاده مىشود ترحم بر شخصى، هرچند ترحمكننده انسان جليلالقدرى باشد، دلالت بر وثاقت ندارد.