224بردگانى را در راه خدا آزاد سازد و با اسبان نجيب در راه خداوند جهاد كند. او اولين كسى خواهد بود كه وارد آتش مىشود. همچنين است اگر مرد همسرش را بيازارد.
متقابلاً خوشاخلاقى و رفتار نيكو با اعضاى خانواده، ارزش فوقالعاده و بركات معنوى فراوان دارد. حج نيز عبادتى با ويژگىهاى معين است. آنچه موجب تباهى اعمال يا پذيرفتن عبادتهاى انسان مىشود، قطعاً در حج نيز چنين خواهد بود.
دو - اصلاح معاشرتهاى اجتماعى
انسان براى تأمين نيازهاى بىشمار خود ناگزير از زندگى اجتماعى است. به تعبير حضرت اميرمؤمنان على(ع) آفريدگار انسان، معيشت را در ميان مردم تقسيم كرد:
«فَقَسَمَ بَيْنَهُمْ مَعَايِشَهُمْ وَوَضَعَهُمْ مِنَ الدُّنْيَا مَوَاضِعَهُم...». 1
بر همين اساس، آن حضرت انزواطلبى و تنهازيستن را امرى مذموم و نشانه كاستى در وجود انسان دانسته است:
أعْجَزُ النّاس مَنْ عَجَزَ عَنْ اكتِسابِ الإخوان فِي اللهِ وَاَعْجَزُ مِنْهُ مَنْ ضَيَّعَ مَنْ ظَفَر بِهِ مِنْهُم. 2
عاجزترين مردم كسى است كه نتواند برادرانى را در جهت خدا بيابد و ناتوانتر از او كسى است كه آنكه را به دست آورده، از دست بدهد.