113بنابراين حكم حاكم در ثبوت هلال كافى نيست.
هرچند برخى با توجه به اينكه حجيتِ «رؤيت شايع»، «بينّه» و «گذشت سى روز» از مسلّمات است، حصر در روايت را اضافى دانسته و مقصود امام(ع) را در باب شهادت، به لزوم ثبوت هلال با دو شاهد و عدم كفايت شهادت يك شاهد حمل مىكنند، 1 ولى روشن است كه روايت، فى نفسه، ظهور در حصر دارد و چهبسا مقصود امام(ع) به عنوان حاكم آن است كه تنها در صورتى كه دو شاهد شهادت دهند، حكم به ثبوت هلال مىشود.
اشكال: مراد از واژه «لا أُجيز» جواز شرعى نيست.
دليل سوم: عدم حجيت ظن در احكام
حكمِ حاكم، نهايتاً ظنآور است و در روايات وارد شده از امامان معصوم(عليهم السلام) در امر هلال، 2 از عمل بر طبق شك و ظن، نهى شده است.
اشكال: با توجه به ادلهاى كه در ادامه خواهد آمد، حكم حاكم استثناست.
ب) طرفداران حجيت حكم حاكم در ثبوت هلال و ادله آنها
از جمله قائلين به اين نظريه، مىتوان به صاحب جواهر، 3 مرحوم حكيم، 4 امام خمينى، 5 شهيد صدر 6 و محقق سبزوارى(رحمهم الله) 7 اشاره كرد، كه براى اثبات اين مدعا به پنج دليل تمسك جستهاند.