103نفوذ گسترده كشورهاى غربى در شكل دادن به امور داخلى كشورهاى عربى را پايه خشم و ناآرامى در اين سرزمين دانستهاند. 1
برنارد لوئيس در اين موارد مىگويد: اين خود به اندازه كافى براى مسلمانان ناخوشايند است كه ببينند پس از قرنها ثروت و قدرت، رهبرىاى را كه حق خود مىدانند از دست بدهند و به نقش دنبالهروى غرب تنزل يابند. 2
حضور گسترده نظامى غرب، خصوصاً آمريكا در جهان اسلام، تلاش آنها براى ترويج فرهنگ غربى براى ايجاد تغييرات بنيادين فرهنگى، سياسى و اجتماعى، همچنين حمايت گسترده از رژيمهاى غربگراى اين مناطق، در ذهنيت مسلمانان احساس نوعى تحقير همراه با تلاش براى كسب هويت اسلامى و ايجاد جامعهاى عارى از نفوذ و سيطره غرب ايجاد كرده است كه در قالب جنبشهاى اسلامى، ضدغربى و ضد حكومتهاى غربگرا آشكار مىشود. شهيد مطهرى نيز جنبشهاى امت اسلامى را عكسالعملى در مقابل هجوم استعمار سياسى و اقتصادى و فرهنگى غرب مىداند. 3
براى فهم اين موضوع كه چرا امروز ايده امت اسلامى در تقابل با غرب مورد توجه واقع شده است، مىتوان گفت مسلمانان سالهاست به خاطر نفوذ قدرتهاى استعمارگر از زندگى و حيات اسلامى همهجانبه خود محروم شده و در هر برهه از تاريخ، بخشى از شخصيت و مسلمانى خويش را گم كردهاند. 4 استعمار، حاكميت و استقلال كشورهاى اسلامى را تضعيف كرد و ماهيت مناسبات مسلمانان و غرب از روابط بين دو بازيگر مساوى، به رابطهاى بين حاكم و تابع تبديل كرد. اين استيلاى