140
10. شهرهاى مسير قم - قصرشيرين از ديدگاه سياحان
در اين بخش كوشيده‌ايم با توجه به منابع، به‌خصوص سفرنامه‌ها با زندگى مردم آن زمان دوره قاجار و به ترتيب شهرهاى مسير بيشتر آشنا شويم. در اين سفرنامه‌ها به طور كلى به آداب و رسوم، تزيينات منازل و تفريحات آنها اشاره شده است؛ زيرا براى مسافران بيگانه جالب توجه بود. آنچه در سفرنامه‌ها بسيار از آن ياد شده، ادب ايرانى است. سياحان خارجى نوشته‌اند:
-يكى از صفات خوب و برجسته ايرانيان اين است كه با ادب‌اند و آداب معاشرت را به‌خوبى مى‌دانند و اين ضرب‌المثل در بين ايرانيان مشهور است «ادب، سرچشمه ثروت است، نه براى كسى كه به او احترام مى‌شود، بلكه براى كسى كه احترام مى‌گزارد». حقيقتاً هم، چنين است و بيشتر ايرانيان بدين خصلت آزمايش شده‌اند. 1
-در مباحث سياسى، ايرانيان بسيار آدابدان بودند و با ظرافت خاصى ملاحظه عواطف و احساسات طرف متقابل خود را مى‌كردند. 2
-يكى از تفريحات مهم ايرانيان به‌تفرج‌رفتن دسته‌جمعى در دشت و صحرا بود. سنتى كه هنوز باقى است. در سايه درختانى كه چندان فراوان نبودند و در جوار آب روان كه صدايش زندگى را نجوا مى‌كرد، با صرف مقدار فراوانى شيرينى‌هاى خوشمزه و چاى تازه‌دم روز خوبى را در كنار هم تجربه مى‌كردند. زنان در اين گردش‌ها شركت مى‌كردند، اما هميشه در حوزه خانواده. 3