339 فرمانروايان حكومت عثمانى و صفوى، بناى ضريح مطهر امام على(ع) را بازسازى‌هاى مختلفى كردند. همچنين تلاش و هزينه بسيار براى آبرسانى به شهر نجف انجام گرفت. اطراف آن، مساجد، مدارس و خانه‌هايى براى اسكان طلبه‌هاى ساخته شد كه تا به امروز، هزاران دانشمند و مبلّغ، از تمامى كشورهاى اسلامى، از آن فارغ‌التحصيل شده‌اند.

اگر درباره موضوع قبر امام على(ع) نام افرادى را بردم و از آنان يا تلاششان صحبت كردم، تنها براى حفظ صحيح تاريخ بوده است. همچنين اميدوارم اين بررسى گذرا از بناى كنونى ضريح مقدس، آرزويم را در نشان دادن آثار تاريخى نگهدارى شده در ضريح مطهر و هداياى آن به جهان، در قالب زيباترين شكل ممكن، محقق گرداند. همچنين اين پژوهش، باعث مطالعه دوباره سيره اين پيشواى بزرگ(ع) باشد كه توانست در دل‌هاى بشر بزرگ‌ترين، زيباترين و كامل‌ترين ضريح را بسازد. اميد است با اقتداى به آن حضرت(ع) تنفر را از دل‌هاى خود بزداييم و به جهان و خودمان ثابت كنيم كه همه ما با هر مذهبى، صلح‌طلبيم. ما وارثان تمدن، علم و فرهنگيم و شايستگى آن را داريم زندگى كنيم؛ همان‌گونه كه پروردگار اراده كرده است همه ملت‌ها در سايه عدالت و آسايش زندگى كنند.

تصوير شماره 93. قسمت بالاى ايوان ميزاب الذهب (ناودان طلا).