88«اى پيامبر، به سبب لطف و عنايت خدا بود كه با آنان نرمخويى و مهربانى كردى، و اگر درشتخوى و سختدل بودى، قطعاً از گرد تو پراكنده شده بودند. پس اكنون هم از خطاهايشان درگذر و از خدا برايشان آمرزش بخواه و در تدبير امور با آنان مشورت كن، و چون بر كارى تصميم گرفتى، بر خدا توكل كن كه خداوند توكل كنندگان را دوست مىدارد و آنان را يارى مىكند.»
امروزه روابط انسانى در جوامع بشرى جايگاه ويژهاى دارد و برنامه ريزان و مديران عالى، برقرارى روابط انسانى را بهترين راه تحقق اهداف سازمانى خويش تلقى مىكنند. در اين ميان سازمان حج و زيارت كه موضوع فعاليتش انسان و رسالتش فراهم آوردن زمينه و بستر مناسب براى ارتقاى استطاعت انسانها در ابعاد معنوى، عبادى، اجتماعى و سياسى مىباشد، اساس فعاليتهاى خود را بر احترام و توجه به قدر و منزلت زائرين و جلب رضايت واقعى آنها بنا نهاده و برقرارى روابط انسانى مطلوب را تنها راه تحقق اهداف عاليه خود مىداند و همواره بر ايجاد روابط انسانى همراه با ارائه خدمات رفاهى به زائرين تاكيد نموده است. اين امر بهخصوص در مورد كسانى كه در ارتباط چهره به چهره با زائرين سهم بيشترى دارند مانند مديران و عوامل كاروانهاى زيارتى از اهميت بالايى برخوردار است. در اين بخش شاخصها و روشهاى برقرارى ارتباط به اختصار مورد بحث قرار مىگيرد.
1-3 شاخصهاى روابط انسانى 1
شاخصها يا عواملى كه نشان دهنده وجود يا بهوجود آورنده روابط انسانى در سازمانها و محيطهاى اجتماعى هستند، بسيار زياد و متنوع اند، در اينجا به آن دسته از شاخصهايى كه در برقرارى روابط بين كارگزاران و محيط كارى آنها، نقش مهمى ايفا مىكنند، به اختصار اشاره مىشود. شاخصهايى مانند