85
بِرَأيِهِ هَلَكَ، وَ مَن شاوَرَ الرّجالَ شارَكَها في عُقُولِها»؛ «كسى كه استبداد رأى داشته باشد هلاك مىشود و كسى كه با مردان بزرگ مشورت كند، در عقل و دانش آنان شريك مىشود. 1
و يا در جاى ديگرى مىفرمايد:
«لا يَستَغنِي العاقِلُ عَنِ المُشاوَرَةِ». 2
خلاصه مشورت كردن با ديگران و استفاده از نظرات آنها از ضرورتهاى اساسى مديريت است كه آثار و فوايد زيادى همچون بهرهبردارى از درخشش افكار ديگران، جلوگيرى از هلاكت و تباهى فرد يا گروه، شناسايى خطاها، دستيابى به راهكارهاى مناسب، پيشگيرى از پشيمانى و ... را به دنبال دارد. البته بايد توجه داشت كه مشاورين و افراد طرف مشورت بايد صلاحيت لازم را براى موضوع مورد مشورت داشته باشند و اينكه چه كارى را با چه كسى و در چه شرايطى مىتوان مشورت كرد، از اهميت بهسزايى برخوردار است، كه اگر به درستى رعايت نگردد، چه بسا نتايج عكس حاصل شود و موجب گمراهى گردد. در اين خصوص در منابع و متون غنى اسلامى ويژگىها و خصوصيات زيادى به عنوان شرايط كسى كه قرار است طرف مشورت قرار گيرد بيان شده است. از آن جمله حضرت على(ع) براى مشاوران خصوصياتى همچون خدا ترس بودن، خردمند بودن، با تجربه بودن، بخيل نبودن، ترسو نبودن، حريص نبودن و راستگويى را ضرورى مىدانند.
4-2 سعه صدر
داشتن ظرفيت گسترده فكرى و روحى، يكى ديگر از ويژگىهايى است كه مديران و رهبران با داشتن آن مىتوانند در ديگران نفوذ كنند و اثربخشى و موفقيت خود را تضمين نمايند. سعهصدر علاوه بر اين زمينه وجود ويژگىها