59دو كوه، تا آرام گرفتن در عرصه عرفات در ميان خيل عظيم موحدان از هر رنگ و نژاد و تا گذراندن شبى با ذكر و نياز در مشعرالحرام و انس جداگانه هر دل با خدا در عين حضور در ميان آن جمع متراكم و سپس حضور در منا و سنگباران نمادهاى شيطانى و آنگاه تجسم پرمعناى قربانى كردن و اطعام مستمندان و رهگذران، همه و همه آموزش و تمرين يادآورى است. 1
رهبر انقلاب، پس از اشاره به جنبه فريضه بودن هر يك از اجزاى مناسك حج، به پيامدهاى تربيت فردى و اجتماعى اين مناسك اشاره مىكند و مىفرمايد:
در اين مجموعه كامل، از سويى اخلاص و صفا و دل بريدن از سرگرمىهاى مادى و از سويى سعى و تلاش و پايدارى، از سويى انس و خلوت با خدا و از سويى وحدت و يكدلى و همرنگى با خلق، از سويى پرداختن به آراستگى دل و جان و از سويى دل سپردن به انسجام پيكره عظيم امت مسلمان، از سويى خشوع در پيشگاه حق و از سويى صلابت در برابر باطل و خلاصه از سويى پركشيدن در هواى آخرت و از سويى عزم راسخ براى آراستن دنيا، در هم تنيده و يكپارچه آموزش داده و تمرين مىشود. 2
3. اميدآفرينى
اميد، حالتى روحى - روانى و برانگيزاننده انسان به تلاش و فعاليت است. در كارهاى اختيارى، خوف و رجا به منزله نيروى اجرايى و عامل مستقيم در اداى وظايف، تكاليف و كارها براى رسيدن به اهداف است.