174چند سال پيش حادثۀ تلخى در تهران اتفاق افتاد. جوانى بسيجى، به‌سبب امر به معروف و نهى از منكر، به دست جوانى لاابالى به شهادت رسيد. دادگاه، جوان قاتل را محكوم به قصاص كرد و قرار شد او را اعدام كنند. در كنار چوبۀ دار، پدر مقتول او را عفو كرد و چنان عزتى يافت كه همه مردم دست و پاى او را مى‌بوسيدند.

9. سرآمد فضايل اخلاق

هر انسانى حق دارد حق خود را باز پس‌گيرد. با اين حال، شايسته است كه انسان، خود را به‌گونه‌اى تربيت كند كه عفو و بخشايش را اصل قرار دهد و در غير مواردى كه ضرورت دارد، انتقام نگيرد.

گذشت، سرآمد و افضل فضايل اخلاقى است؛ زيرا با اينكه قانون به فرد اجازۀ استيفاى حق را داده است، ولى او از حق خود مى‌گذرد و شخص خطاكار را مى‌بخشايد؛ براى نمونه، پدرى كه فرزندش به ناحق و ظالمانه به‌دست انسان شرورى كشته شده و قانون و شرع مقدس، به او حق قصاص داده است، براى رضاى پروردگار، از قصاص مى‌گذرد. اين عمل، بهترين اخلاق است.

امام على (عليه السلام ) فرمود: «

العَفوُ تاجُ المَكارِمِ » ¹؛ «گذشت، سرآمد اخلاق نيك است».

رسول گرامى اسلام (صلى الله عليه و آله ) فرمود:

الا ادُلّكُم عَلى خَيرِ اخلاقِ الدُّنيا وَالآخِرَة؟ تَصِلُ مَن قَطَعَكَ وتُعطي مَن حَرَمَكَ وَتَعفُو عَمَّن ظَلَمَكَ. ²

آيا شما را به بهترين اخلاق، در اين جهان و آن جهان راهنمايى نكنم؟ با كسى كه از تو قطع رابطه كرده بپيوند و به كسى كه از تو دريغ كرده ببخش و كسى را كه به تو ستم كرده است عفو كن.