623. مقصود از تقواى دل، همان پارسايى درونى انسان است؛ يعنى بزرگداشت نشانه‌هاى الهى كه به قصد و نيت انسان وابسته است. وقتى دل انسان خودنگه‌دار و پارسا شد، بروز عملى پيدا مى‌كند و تقواى روح و احساس مسئوليت انسان در برابر فرمان‌هاى الهى، در جسم و اعمال او تبلور مى‌يابد. بنابراين احترام و بزرگداشت شعارهاى الهى، نشانه تقواى درونى است.

4. مفسران قرآن درباره «شعائر» چند تفسير ارائه كرده‌اند:

الف) مقصود از «شعائرالله» همان حيوانات قربانى حج است كه خدا اجازه داده است تا فرا رسيدن زمان قربانى، از منافع آنها استفاده كنيد و سپس در مكه آنها را قربانى نماييد.

ب) مقصود از «شعائرالله»، مجموع اعمال حج است كه براى شما تا قيامت در آنها منافعى وجود دارد.

ج) مقصود از «شعائرالله»، مجموع برنامه‌هاى چشمگير اسلام است كه خدا تا پايان جهان در آنها براى شما منافعى قرار داده است. سپس پاداش شما بر آفريننده خانه كعبه است. ¹ البته مانعى ندارد كه هر سه تفسير مقصود آيه باشد.

5. از برخى احاديث و حكايات تاريخى استفاده مى‌شود كه گروهى از مسلمانان عقيده داشتند كه هرگاه حيوان قربانى تعيين شد، نبايد بر آن سوار شد و شير آن را دوشيد. اما قرآن كريم اين عقيده غلط را ردّ كرد و