186انسان نمىبيند، ولى مىشناسد؛ مانند ملائكه و ساير مجردات كه قابل ديدن نيستند. ولى به سبب دلايل عقلى و نقلى به آنها شناخت پيدا مىكنيم. بدينترتيب، امامى كه از ديدهها پنهان است، به سبب شناخت جايگاهش ممكن است. چه بسيار افرادى كه ائمه اطهار(عليهم السلام) را با چشم خود ديدند و شكل ظاهرى آنها را به خوبى رؤيت كردند، ولى كافر و گمراه بودند. از سخن بعضى علما درمىيابيم كه مقصود از معرفت، شناخت جايگاه و مقام الهى امام و اعتقاد به امامت و ولايت الهى اوست. به عنوان شاهد، به توضيحهاى علامه افندى از علماى اهل سنت، درباره اين روايت توجه فرماييد:
از آنجا كه حديثى مىفرمايد: «هر كس بميرد و امام زمانش را نشناسد، به مردن جاهليت مرده است»، مورد اتفاق همه علماى اسلام است، كمتر مسلمانى پيدا مىشود كه معتقد به وجود امام منتظر نباشد و ما معتقديم كه مهدى صاحبالزمان(عج)، در شهر سامرا متولد گرديده و وراثت نبىاكرم(ص) و وصايت و امامت، به او منتهى شده است و اقتضاى حكمت الهى بر حفظ سلسله امامت تا قيامت تعلق گرفته است. 1
بنابراين معناى «لم يعرف» اعتقاد نداشتن به امامت امام و نشناختن مقام و جايگاه الهى اوست؛ چنانكه اين مطلب از مراجعه به روايتهاى وارده، كاملاً روشن مىشود؛ براى نمونه: امام صادق(ع) و او هم از پدرش و او نيز از پدران(عليهم السلام) نقل كرده كه پيامبر اكرم(ص) فرمود: «هر كس فرزندم حضرت قائم را در زمان غيبتش انكار نمايد، به مردن جاهليت مرده است». 2
پس، منظور از معرفت، شناخت مقام و جايگاه امامت امام زمان(عج) درعصرغيبت است.