168زبان مىچرخيد و امتهاى ديگر نيز آن را بيان مىكردند و نقل آن، به مسلمانان اختصاص نمىيافت.
دفع اشكال در قضيۀ شكافتن ماه
در گذشته، مردم شبها را تا پاسى از شب بيدار نمىماندند و در آغاز شب به بستر رفته و مىخوابيدند.
اگر طبق بعضى روايات 1، شكافتن ماه در اواسط ماه قمرى، كه ماه كامل است، و در اوائل شب در منطقه مكه - طبق روايتى كه مىگويد، كوه ميان دو پارۀ ماه ديده مىشده است 2 - رخ داده باشد، پس ماه در آن هنگام براى سرزمينهاى غرب مكه يا هنوز ديده نمىشده يا پيش از تاريك شدن شب، در نزديكى افق و غروبگاه خورشيد، مىتابيده و نظرى را به خود جلب نمىكرده است؛ بهويژه اينكه با وجود كوهها، درختها و خانههاى سمت افق آن را مىپوشاندهاند. درباره سرزمينهاى واقع در شرق مكۀ مكرمه، در آن هنگام پاسى از شب گذشته بود و مردم يا خواب بودند يا در حال مهيا شدن براى خفتن، به خصوص اگر اين واقعه در فصل زمستان رخ داده باشد كه اين احتمال نيز وجود دارد. افزون بر اينكه در اين مورد چند مطلب درخور توجه است:
1. مانعى نيست كه احتمال دهيم، ماه در هنگام انشقاق، در سرزمينهاى شرقى و غربى مذكور، با ابر و مانند آن، پوشيده بوده است.
2. اين كار، زمان طولانىاى احتياج نداشته، بلكه براى تحقق معجزه، اگر انشقاق يك دقيقه يا كمتر دوام مىآورد، كافى بود و معلوم است كه مردم اين سرزمينها، در انتظار اين حادثه و در مقام آگاهى يافتن از آن نبودند تا در همان يك دقيقه يا كمتر آن را