254الاحوال، و المرجو من حج الزمان صلوات الله عليه أن يكون خاتم سفرنا أحسن من أوايله و أواسطه.
اينجا هم جاى بسيار آبادى است، آبادتر است از بعقوبيه و نهرروان و قزل رباط. آب عظيمى در آن مىگذرد. رودخانهاى است كه ده دوازده چشمه پل دارد. گفتند آب قصر [شيرين] است و از اينجا به آن منازل مذكوره مىرود و به بغداد مىرود و با دجله بغداد به دريا مىرود.
قصر شيرين و سر پل ذهاب
روز شنبه بيست و دويم [ربيع الثانى] بعد از نماز صبح، از خانقين حركت كرديم. به اعتبار مخوف بودن راه، دير بار كردند. شش فرسخ راه بود. اول ظهر رسيديم به قصر شيرين. راه بسيار كوه و تل و گدار و دره و سنگلاخ و بلندى و پستى داشت. چند روز قبل در قلعه سبزى كه در همين راه است، جمعى از زوّار را برهنه كرده بودند و تمام مال آنها را بردهاند. خدا حفظ كند. كرايه منزلى را از هر نفرى پنج پول گرفت صاحبخانه، و در منازل پيش با آنكه عربستان بود، چهار پول گرفتند.
روز يكشنبه بيست و سوم [ربيع الثانى] بعد از نماز حركت كرديم. از قصر پنج فرسخ راه آمديم. قريب ظهر رسيديم به پل ذهاب. اين راه هم مثل راه پيش بود. بسيار سخت و ناهموار بود. منزل در زير درختهاى بيد، پاى رودخانه كرديم. آب اين رود را گفتند از پاى طاق مىآيد. سرچشمهاش آنجا است، و در اينجا آب زرين چوب و آب رژابان ملحق مىشود و مىرود به خانقين. از آنجا مىرود تا به آب بغداد ملحق مىشود.
و گفتند ذهاب شهرى بود كه حال خراب شده و ملك و آبادىهاى آن از اينجاست تا قصر. قصر هم از ملك ذهاب است، و اينجا سر پل ذهاب است، و در اينجا چپرخانه و تلگرافخانه و توپخانه و كاروانسراى شاه عباسى دارد. و انجير و هندوانه و انگور آورده مىفروختند.
روز دوشنبه بيست و چهارم [ربيع الثانى] تخميناً دو به صبح مانده از سر پل بار كرديم. چهار فرسخ راه آمديم. رسيديم به ميان طاق. راه بسيار ناهموار و سخت است