224
انواع صحابه در قرآن
قرآن كريم، اصحاب پيامبر(ص) را به انواع مختلفى تقسيم مىكند، بدون فرق بين بدرى و غير بدرى و بين آنكه قبل از حديبيه ايمان آورده باشد يا پس از آن، قبل از فتح به مسلمانان پيوسته باشد يا پس از آن. چهرههاى اصلى اين گروهها از اين قرار است:
1. منافقان شناخته شده (منافقون: 1)؛
2. منافقان نيرنگباز (توبه: 101)؛
3. بيماردلان (احزاب: 12)؛
4. گوش سپردگان به فتنهگران دشمن (توبه: 45 - 47)؛
5. آميزندگان كار خوب و بد (توبه: 102)؛
6. افراد در آستانه ارتداد (آلعمران: 154)؛
7. تسليم شدگان غيرمؤمن (حجرات: 14)؛
8. مؤلفۀ القلوب (توبه: 60)؛
9. فاسق (حجرات: 6)؛
10. از جبهه گريزان در مقابل كفار (انفال: 15 - 16).
اين ده گروه از اصحاب پيامبر(ص) را نمىتوان عادل و باتقوا شمرد و آياتِ ستايشگر اهل عدالت و تقوا هم شامل اينان نمىشود، وگرنه در مفهوم آيات تناقض پيش مىآيد.
وقتى اين آيات، به آياتِ ستايشگر از مؤمنان ضميمه شود، مفسّر به يك نتيجه روشن مىرسد و آن اين كه صحابه پيامبر(ص) ، برخى صالح بودند و برخى ناصالح، برخى چنان والا بودند كه به بركت وجود آنان