61مى‌رسد و بعيد نيست كه مغفرت او در روز رستاخيز، از راه بندگان خوبش هم به آنان برسد، چرا كه خداوند دعاى آنان را در زندگى دنيوى سبب آمرزش قرار داده و در آيات قرآن به اين نكته تصريح شده است.

فرزندان يعقوب چون خاضعانه نزد پدر خويش باز گشتند، گفتند:

اى پدر، ما خطا كرده‌ايم، براى ما آمرزش بطلب «قٰالُوا يٰا أَبٰانَا اسْتَغْفِرْ لَنٰا ذُنُوبَنٰا إِنّٰا كُنّٰا خٰاطِئِينَ ». ¹

يعقوب نيز پاسخ داد كه براى شما از خدا آمرزش خواهم خواست، كه او آمرزنده و مهربان است ²

پيامبر اكرم صلى الله عليه و آله نيز از كسانى بود كه دعايش در حق گنهكاران مستجاب مى‌شد. به فرمودۀ قرآن:

«وَ لَوْ أَنَّهُمْ إِذْ ظَلَمُوا أَنْفُسَهُمْ جٰاؤُكَ فَاسْتَغْفَرُوا اللّٰهَ وَ اسْتَغْفَرَ لَهُمُ الرَّسُولُ لَوَجَدُوا اللّٰهَ تَوّٰاباً رَحِيماً» ³

«اگر آنان كه به خويش ستم كردند، نزد تو مى‌آمدند و از خدا آمرزش مى‌طلبيدند و پيامبر هم براى آنان آمرزش مى‌طلبيد، خداوند را توبه پذير و مهربان مى‌يافتند.»

آمرزش الهى گاهى توسّط واسطه‌هايى همچون پيامبران به بندگانش مى‌رسد، گاهى هم بى واسطه. دعا، بخصوص دعاى صالحان، در سلسلۀ نظام علت و معلول، اثر دارد و علّت تنها در علت‌هاى واقع در چهار چوب حسّ خلاصه نمى‌شود و در عالم هستى مؤثرهايى بيرون از احساس و حواس ما وجود دارد كه گاهى حتى از فكر ما هم دور است.