84آنچه بايد انجام دهند به جاى آورند. فزع نوعى حالت انقباض درونى است كه با مشاهدۀ امر مخوف براى انسان حاصل مىشود و دخور ذلت است. 1
وفات در مكه پيامد ديگرى هم دارد و آن اين كه چنين كسى در قيامت بدون حساب مبعوث مىشود و اين يكى از اوصاف مخلَصين است. امام باقر عليه السلام فرمود:
«وَ مَنْ مَاتَ مُحْرِماً بُعِثَ يَوْمَ الْقِيَامَةِ مُلَبِّياً بِالْحَجِّ مَغْفُوراً لَهُ...».
«كسى كه محرم باشد و بميرد، خداوند در قيامت او را در حالتى كه لبيك مىگويد و بخشيده شده است محشور مىكند.»
«وَ مَنْ مَاتَ فِي طَرِيقِ مَكَّةَ ذَاهِباً أَوْ جَائِياً أَمِنَ مِنَ الْفَزَعِ الْأَكْبَرِ يَوْمَ الْقِيَامَةِ...».
«كسى كه در راه مكه چه در راه رفت چه در راه بازگشت، بميرد از فزع اكبر ايمن است.»
«وَ مَنْ مَاتَ فِي أَحَدِ الْحَرَمَيْنِ بَعَثَهُ اللَّهُ مِنَ اْلآمِنِينَ...».
«كسى كه در يكى از دو حرم بميرد، خداوند او را در امان مبعوث مىكند.»
«وَ مَنْ مَاتَ بَيْنَ الْحَرَمَيْنِ لَمْ يُنْشَرْ لَهُ دِيوَانٌ». 2
«و كسى كه بين الحرمين بميرد، بدون حساب محشور مىشود.»
مسأله بىحساب بودن كسى كه مرگش در مكه باشد، به صورتى واضح و صريح در حديث ديگرى نيز بيان شده است. پيامبر صلى الله عليه و آله فرمود:
«وَ مَنْ مَاتَ فِي أَحَدِ الْحَرَمَيْنِ بَعَثَهُ اللَّهُ وَ لاَ حِسَابَ عَلَيْهِ»؛ 3
«كسى كه در يكى از دو حرم بميرد، خداوند او را بدون حساب مبعوث مىكند.»
اصولاً يكى از اسماء الهى اسم «حسيب» است. از آيات فراوان قرآن هم به دست مىآيد كه از طرفى يكى از از نامهاى قيامت «يوم الحساب» است و از سوى ديگر اين