518گفتند و او را مولاى خود خواندند.
حسان بن ثابت، فرصت را غنيمت شمرد، با كسب اجازه از محضر پيامبر صلى الله عليه و آله ، اشعارى چند سرود و در آنجا برابر پيامبر اكرم صلى الله عليه و آله خواند كه ما دو بيت آن را در اينجا نقل مى‌كنيم:
فقال لهم قم يا علي فانّنى
به على عليه السلام فرمود برخيز كه من تو را براى جانشينى و راهنمايى مردم پس از خويش انتخاب كردم.
من مولاى هر كسى باشم على ولى او است. شما در حالى كه او را از صميم دل دوست مى‌داريد، از پيروان او باشيد.
اين حديث در طول تاريخ، بزرگترين سند بر فضيلت و برترى امام على عليه السلام بر تمام صحابۀ اسلام بوده است.
حتى امير مؤمنان، در جلسۀ شوراى خلافت - كه پس از درگذشت خليفۀ دوم منعقد گرديد - و در دوران خلافت عثمان، و ايام خلافت خويش؛ با آن احتجاج كرده است. از اين گذشته، شخصيت‌هاى بزرگى از مسلمانان، همواره با اين حديث در برابر مخالفان و منكران حقوق على عليه السلام احتجاج كرده‌اند.
پس از پايان مراسم تعيين جانشين، در سرزمين «غدير خم»، كسانى كه از ناحيۀ شام و مصر در برگزارى مراسم «حج وداع» شركت كرده بودند، همگى در سرزمين «جحفه» از پيامبر صلى الله عليه و آله جدا شده و رهسپار زادگاه خود گرديدند. و افرادى كه از «حضرموت» و «يمن» آمده بودند، آنان نيز در اين نقطه يا در نقطۀ پيش از آن، از كاروان حج جدا شده، راه وطن را پيش گرفتند. ولى گروه ده هزار نفرى كه از «مدينه» همراه پيامبر گرامى صلى الله عليه و آله آمده بودند، همگى در ركاب وى راه مدينه را پيش گرفتند. هنوز سال دهم به پايان نرسيده بود كه وارد مدينه شدند.
پيامبر صلى الله عليه و آله مطمئن بود كه دولت نيرومند روم، كه شاهد نفوذ روزافزون دولت اسلامى است، از اينكه پيامبر صلى الله عليه و آله يهوديت را از عربستان برانداخت، و گروهى از