280گمانهاى دوران جاهليت مىنمودند و مىگفتند آيا چارهاى و خلاصى هست؟!». 1
شما مىتوانيد با بررسى آياتى از سورۀ آل عمران، 2 حقايق پوشيدهاى از اين نبرد را به دست بياوريد. اين آيات كاملاً عقيدۀ شيعه را دربارۀ اصحاب پيامبر صلى الله عليه و آله به منصۀ ظهور مىرساند. شيعه عقيده دارد كه همۀ اصحاب پيامبر صلى الله عليه و آله ، جانباز و دلباختۀ واقعى آئين توحيد نبودند، و در ميان آنها افراد سستعقيده و احياناً منافق وجود داشت، در اين حال مؤمن و متقى پاكدل و مخلص نيز زياد بود.
امروز گروهى از نويسندگان اهل تسنن مىخواهند كه بر بسيارى از اين كارهاى ناشايست كه نمونههاى آن را در اين جنگ شنيديد، پرده بكشند و با توجيههاى دور از حقيقت، مقام همۀ اصحاب را حفظ نمايند در صورتى كه اين توجيهها نارسا و پردههاى تعصب، مانع از ديدن سيماى واقعى حقيقت است.
كدام نويسنده مىتواند مفاد آيۀ زير را انكار كند كه صريحاً مىگويد: «به ياد آوريد موقعى را كه از كوه بالا مىرفتيد، و به كسى توجه نمىنموديد، و پيامبر صلى الله عليه و آله شما را صدا مىزد كه: برگرديد، ولى شما به سخن او اعتنا نكرده و به فرار خود ادامه مىداديد». 3
اين آيه دربارۀ همان افراد و امثال آنهائى است كه انس بن نضر با ديدۀ خود ديد كه در كنجى نشستهاند و به فكر آيندۀ خود بودند. روشنتر از آن، آيۀ زير است:
«كسانى كه روز روبروشدن دو لشكر، به دشمن پشت كردند، شيطان آنها را بر اثر يك سلسله كارهايى كه انجام داده بودند لغزش داد، ولى خداوند از آنها گذشت و خدا آمرزنده و بردبار است». 4