129خداى شما خداى يكتاست. هم چنين مى‌فرمايد: قُلْ هُوَ اللّٰهُ أَحَدٌ؛ ¹ بگو او خداى يگانه است. و نيز مى‌فرمايد: وَ مٰا كٰانَ مَعَهُ مِنْ إِلٰهٍ؛ ² و هرگز با او خداى ديگرى نيست.

در جاى ديگر مى‌فرمايد: وَ لاٰ تَجْعَلُوا مَعَ اللّٰهِ إِلٰهاً آخَرَ؛ ³ هرگز با خداوند خداى ديگرى [شريك] قرار ندهيد.

2 - توحيد در خالقيت: يعنى تنها خالق مستقل در عالم يكى است و هر كس غير از او در خالقيّتش محتاج به اذن و مشيّت اوست و كسى بدون ارادۀ او كارى انجام نمى‌دهد.

ولى اين اراده و مشيت الهى با اختيار بنده ناسازگارى ندارد؛ زيرا ارادۀ الهى بر اين تعلّق گرفته كه بندگان با اراده و اختيار خود اعمالشان را انجام دهند.

خداوند متعال مى‌فرمايد: قُلِ اللّٰهُ خٰالِقُ كُلِّ شَيْءٍ؛ ⁴ بگو خداوند خالق هر چيز است. هم چنين در جايى ديگر مى‌فرمايد: هَلْ مِنْ خٰالِقٍ غَيْرُ اللّٰهِ يَرْزُقُكُمْ مِنَ السَّمٰاءِ وَ الْأَرْضِ ؛ ⁵«آيا خالقى غير خداوند وجود دارد كه در آسمان و زمين به شما روزى دهد؟»

3 - توحيد در ربوبيّت: يعنى تنها تربيت كننده و مدبّر شئون عالم و خلقت اشياء و هدايت كنندۀ آنها به سوى اهدافشان به صورت مستقل، خداوند متعال است و هر كس ديگر كه شأنى از شئون تدبير را دارد به اذن و اراده و مشيّت الهى است.

خداوند متعال مى‌فرمايد: اَلْحَمْدُ لِلّٰهِ رَبِّ الْعٰالَمِينَ؛ ⁶«حمد و ستايش مخصوص خداوندى است كه تربيت كنندۀ عالميان است.»

در جايى ديگر مى‌فرمايد: قُلْ أَ غَيْرَ اللّٰهِ أَبْغِي رَبًّا وَ هُوَ رَبُّ كُلِّ شَيْءٍ؛ ⁷«بگو آيا غير خدا را به عنوان پروردگار خود طلب نمايم، در حالى كه او پروردگار و تربيت كنندۀ هر چيزى است.»