221سال قبل از اسلام به يثرب آمده بودند. به همين دليل، برخلاف قريش كه عدنانى هستند، اوس و خزرج را بايد قحطانى به حساب آورد. يهوديان پيش از آنان به مدينه آمده و مناطق خوب را در عاليه مدينه تصرف كرده بودند. اين گروه عرب جنوب، پس از سيل عرم در يمن، راهى شمال شده و در اين ناحيه سكونت گزيدند. آنان كه جمعيت بيشترى داشتند، به تدريج بر يهوديان مسلط شدند.
طايفه خزرج كه جمعيت‌شان سه برابر اوس بود، در نواحى مركزى و پيش از آن، در حوالى حرّه غربى مى‌زيستند. مركز منطقه مسكونى آنان، به تقريب، شارع سلطانه عثمان فعلى‌تا مسجد قبلتَين و منطقه مساجد سبعه بود. منطقه ياد شده در سمت جنوب، تا نزديكى قباى غربى و در اصل منطقه بطحان امتداد مى‌يافت؛ به عبارت ديگر حرّه غربى از شمال به جنوب، از مسجد قبلتَيْن آغاز شده و تا وادى رانوناء در نزديكى قبا و جايى كه مسجد جمعه واقع است، امتداد دارد.
منطقه شمال حره غربى، منطقه‌اى كشاورزى است كه باغ‌هاى فراوانى در آن بوده و تا دامنه احد مى‌رسد. آب اين بخش از وادى عقيق تأمين مى‌شود كه شهرت فراوان دارد. برخى از ساكنان ثروتمند مدينه در همين ناحيه قصرهايى ساختند كه بناى آن تا قرن‌ها سرپا بوده و سفرنامه‌نويسان دوره قاجارى، آنها را مشاهده و وصف كرده‌اند.
حرّه جنوبى، جز بخشى از آن، كه به نوعى امتداد حرّه غربى است و نامش حرّه مَعْصَمُ العليا، شامل حرّه‌هاى كوچكى است كه هر كدام نامى محلى دارد و نواحى خاصى از منطقه قبا را پوشش مى‌دهد. حد فاصل اين حره‌ها، به ويژه سمت شمال قبا، باغ‌ها و نخلستان‌هاى بسيار زيبايى است كه قبا را به صورت منطقه‌اى حاصلخيز نشان مى‌دهد.