45خالص مثل ساير عبادات.

[153] م - اگر كسى كه به واسطه عذر، روز نهم را وقوف نكرده و شب دهم را عمداً و بى‌عذر ¹در عرفات وقوف نكند، ظاهراً حج او باطل مى‌شود، اگرچه درك كند وقوف به مشعر را.

[154] م - اگر كسى بواسطه فراموشى يا غفلت يا عذر ديگر ترك كند وقوف به عرفات را در روز نهم، كه وقت اختيارى است و در شب دهم كه وقت اضطرارى است، كفايت مى‌كند در صحيح بودن حج او كه وقوف اختيارى مشعر را درك كند چنانچه خواهد آمد. ²[155] س - وقوف اضطرارى عرفه آيا از اول شب تا طلوع فجر است، يا طلوع آفتاب؟

ج - وقوف اضطرارى عرفه در شب عيد است و شب تا طلوع فجر است. ³

وقوف به مشعرالحرام

[156] م - بعد از آن‌كه از وقوف به عرفات در مغرب شب دهم فراغت حاصل شد، بايد كوچ كند به مشعرالحرام كه محل معروفى است و حدود معينى دارد.

[157] م - احتياط واجب ⁴ آن است كه شب دهم را تا طلوع صبح در مشعرالحرام به‌سر ببرد ⁵ و نيت كند اطاعت خدا را در اين به‌سر بردن شب ⁶.

[158] م - چون صبح طلوع كرد نيت وقوف به مشعرالحرام كند تا طلوع آفتاب ⁷، و چون اين وقوف، عبادت خداوند است بايد با نيت خالص از رياء و خودنمايى وقوف كند، ⁸ و الاّ حج او در صورت رياء كردن با عمد و علم باطل خواهد شد ⁹.

[159] م - جايز است براى كسانى كه عذرى دارند، قدرى كه شب در مشعر توقف كردند كوچ كنند به منى؛ مثل زن‌ها و بچه‌ها و بيماران و پيرمردان و اشخاص ضعيف و اشخاصى كه براى پرستارى يا راهنمايى آنها لازم است همراه باشند ¹⁰ و احتياط ¹¹ واجب آن است كه پيش از نصف شب حركت نكنند، بنابراين براى اين اشخاص وقوف بين