78 2.1. آيات عظام خوئى و تبريزى: «ارث خمس ندارد مگر اين كه وارث بداند قبلاً به آن خمس تعلق گرفته و مورّث آن را نپرداخته كه در اين صورت به احتياط واجب بايد (ورثه كبير تبريزى) خمس آن را بپردازند ولى اگر وارث بداند كه مورّث خمس بدهكار است، بايد خمس را از مال او بپردازد.» ¹ناگفته نماند كه آنچه در توضيح المسائل مراجع درباره نظر آية الله تبريزى ذكر شده كه در صورت يقين وارث به تعلق خمس به عين مال موروث اظهر عدم وجوب خمس است، نظر سابق ايشان بوده و نظر اخير ايشان همان است كه ملاحظه شد.

3.1. آية الله سيستانى: ارث مطلقاً خمس ندارد.

از مطالعه منهاج الصالحين، المسائل المنتخبه و توضيح المسائل ايشان ² به دست مى‌آيد كه مسئله سه صورت دارد:

صورت اول: ميت اعتقادى به پرداخت خمس نداشته است.

صورت دوم: ميت اعتقاد به دادن خمس داشته، ولى عملاً خمس نمى‌داده است.

در اين دو صورت هر چند پرداخت خمس بر او واجب بوده، ولى پرداخت خمس بر ورّاث واجب نيست، چه نسبت به صورتى كه خمس متعلق به عين ارث موجود بوده و نداده و چه به ذمه او تعلق گرفته و نداده است. در هر دو حال چيزى بر ورّاث نيست.

صورت سوم: ميت معتقد به دادن خمس بوده و خمس هم