73آشتىناپذير بنى اميه و شيعه بودند. فرق منشعب از آنان عبارتند از: ازارقه، نجدات، بهيسيه، عجارده، اباضيه، صفريه، شبيبيه.
خوارج در قرن دوم و سوم هجرى از شبه جزيره و عراق به سوى ايران آمده و در سيستان و بلوچستان عَلَم طغيان برافراشتند. در جنگهاى متمادى كه در طول تاريخ عليه سپاهيان خلفا و امراى مختلف داشته، بسيارى از آنان از بين رفتهاند و اكنون در بخشى از مناطق شمالى آفريقا پيروان محدودى از خوارج زندگى مىكنند.
7- زيديه؛
يكى از فرق معروف هستند كه بر خلاف شيعۀ اماميه از امامت محمد بن على - ع - امام پنجم شيعه ملقب به «باقر» سر برتافته و امامت زيد بن على برادر ناتنى ايشان را كه از نسل فاطمه - س - نبود به امامت خود برگزيدند. زيد در سال 79 هجرى بدنيا آمد و در سال 122 هجرى به شهادت رسيد.
زيديه از لحاظ اعتقادى به مذهب معتزله گرايش داشتند. در سال 120 هجرى پس از آن كه چهل هزار تن از مردم كوفه با زيد بيعت كردند، عليه حكام اموى دست به قيام زد و سرانجام