159 ولى به اعتقاد حنفيان، مالكيان، شافعيان و حنابله، شخص محرم بعد از طواف زيارت به منى برمى‌گردد و در اين هنگام همه چيز حتى زنان بر او حلال مى‌شوند ولى به نظر اماميّه تا زمانى كه طواف نساء و نماز آن را بجا نياورد، زنان بر او حلال نمى‌شوند.

طواف وداع:

طواف وداع زمانى انجام مى‌شود كه حاجيان بعد از اتمام اعمال منى در ايّام تشريق، به مكّه برمى‌گردند و امّا راجع به وجوب و استحباب آن در ميان فقها اختلاف است.

اماميّه و به تبعيّت از آنها مالكيان: به استحباب آن رأى داده‌اند. ¹ ابن جُزىّ مالكى، در قوانين‌الفقهية، در مقابل كسانى كه به وجوب آن فتوا داده‌اند، مى‌گويد: طواف وداع مستحب است. ² حنفيان و حنابله، اين طواف را، بر غير مكّى و كسى كه قصد ندارد ³ بعد از رجوع از منى در مكّه توقف كند، واجب مى‌دانند.

خاتمه:

چنانچه زن قبل از انجام دادن طواف وداع حائض شود بايد از خانه خدا خارج شود و طوافى بر عهده او نيست، و حتى به فتواى كسانى كه اين طواف را بر غير حائض واجب مى‌دانند، بر زن حائض فديه‌اى را واجب نكرده‌اند. بلكه مستحب است از نزديكترين درب مسجدالحرام وداع كند ولى داخل نشود.

بدينگونه حاجيان اعمال واجب خود را به اتمام مى‌رسانند وليكن بخش ديگرى از احكام حج را تحت عنوان احكام محصور و مصدود، در آخر كتاب مى‌آوريم.