142 «احرام جزء حج است، و طبعاً با فساد و بطلان حج، احرام نيز باطل خواهد شد، و آنگاه كه احرام باطل شد، بجا آوردن بقيّه اعمال در حالى كه بدون احرام است، معنى ندارد.»

ولى بايد گفت: اين نظريّه با قول مشهور مخالفت دارد، زيرا مشهور احرام را، «شرط» حج مى‌دانند و نه «جزء» آن.

مسأله: 4 به فتواى اماميه و شافعيان: اگر محرم بعد از اعمال منى با زن وطى كند، حجّش فاسد نخواهد شد وليكن بايد فديه بدهد. ¹ ظاهراً شافعى نيز با آنان موافق است، منتهى در كفاره دو قول دارد. در يكى از آنها شتر و در ديگرى گوسفند را به عنوان كفاره واجب مى‌داند.

و امّا به اعتقاد مالك: چون اين عمل را مرتكب شده، بقيّه اعمالى هم كه بعداً انجام مى‌دهد فاسد خواهد بود وليكن ناگزير بايد سعى و طواف را هر چند كه فاسد است انجام دهد و به هر حال براى جبران اين خطا لازم است به ادنى‌الحلّ برود و پس از احرام، يك عمره مفرده بجا بياورد.

مسأله: 5 به فتواى جميع فقها غير از ابى‌حنيفه: اگر محرم از روى فراموشى با زن وطى كند، حجّش فاسد نخواهد شد. ² ولى ابوحنيفه چنين حجّى را فاسد مى‌داند.

به هر حال كسانى كه به صحّت حج فتوا داده‌اند، به سخنى از پيامبر(ص)استناد كرده‌اند كه فرمود:

«رفع عن امتى الخطاء و النّسيان و ما استكرهوا عليه.» ³ «خطا و نسيان و اكراه از امّت من برداشته شده است.»

مسأله: 6 از ديدگاه اماميّه، شافعيان و حنفيان: اگر محرم غير از جماع عمل ديگرى انجام دهد، چه انزال بشود يا نه، حج او فاسد نخواهد شد. ⁴ ولى به فتواى مالك: اگر انزال شود جحّش فاسد گردد. ⁵ البتّه منشاء اختلاف در اقوال، برداشتهاى گوناگون از ادلّه مى‌باشد.